Dekarbonizacja kopalni
- Topics:
- Historie klientów
- Published:
- 25 marca 2026
- Text
- David Johansson
- Photo
- Kajsa Kegen Lorentzon
Mo i Rana, Dunderland Valley. Mając na uwadze przyszłość górnictwa, firma Rana Gruber dokonuje wymiany całej swojej podziemnej floty pojazdów spalinowych na elektryczne pojazdy akumulatorowe firmy Sandvik. Cel? Zostać pierwszą na świecie kopalnią wolną od emisji CO2 do końca 2025 r.
Położone w sennych norweskich górach, z dala od miejskich krajobrazów, jest Mo i Rana, małe górnicze miasteczko w pobliżu doliny Dunderland, znane z malowniczego otoczenia i lokalnego złoża rudy żelaza prowadzonego przez Rana Gruber.
Norweska firma wydobywcza postawiła sobie za oficjalny cel stanie się pierwszą na świecie kopalnią wolną od emisji CO2 już w 2025 roku. Ważnym krokiem w tym kierunku było nawiązanie współpracy z firmą Sandvik, która dzięki swojemu doświadczeniu, ekspertyzie i sprzętowi do elektrycznych operacji górniczych stała się dla Rana Gruber czymś więcej niż tylko dostawcą. Stała się partnerem.
Dla Rana Grubera współpraca z firmą Sandvik jest tym, co naprawdę umożliwia elektryczną zmianę. To partnerstwo wykracza poza dostarczanie sprzętu BEV. Sandvik oferuje również wewnętrzne usługi konsultacyjne, aby skutecznie zaplanować infrastrukturę niezbędną do przejścia na BEV, a także wsparcie posprzedażowe, takie jak Battery as a Service. Umowa o współpracy między Rana Gruber i Sandvik została podpisana w listopadzie 2021 r. w celu stworzenia długoterminowego planu rozwoju z jasno określonymi celami.
Flota i usługi firmy Sandvik
Do maja 2023 roku Sandvik dostarczył dwie wiertnice produkcyjne DL422iE, a dwie kolejne zostaną dostarczone w 2024 roku. W latach 2023 i 2024 Sandvik dostarczy cztery ładowarki LH518iB, siedem samochodów ciężarowych TH550B, trzy wiertnice rozwojowe DD422iE i dwie kotwiarki DS412iE. Umowa obejmuje również narzędzia do skał, części, usługi i Battery as a Service (BaaS).
“Chcieliśmy dostarczyć produkt zrównoważony i ekologiczny”
Oprócz wdrożenia pełnej floty BEV w górnictwie podziemnym, obie firmy wspólnie opracowują strategie szkolenia operatorów i personelu odpowiedzialnego za konserwację, a także przyszły rozwój produktów.
"Początkowo cel, jakim było uwolnienie się od emisji CO2 do końca 2025 r., łączył się z przemysłem stalowym" - mówi Nancy Stien Schreiner, kierownik ds. zrównoważonego rozwoju w Rana Gruber - "Chcieliśmy zapewnić zrównoważony i ekologiczny produkt".
Rana Gruber jest stosunkowo małą firmą wydobywczą, co czyni ją odpowiednią do realizacji ambitnego celu, jakim jest uwolnienie się od emisji CO2 w ciągu zaledwie kilku lat. Inne firmy z branży mają podobne cele, ale Schreiner wie, że Rana Gruber ma tę przewagę.
"Ze względu na nasz rozmiar, jesteśmy w stanie szybko zmieniać biegi".
Trans4Mine firmy Sandvik to wewnętrzna usługa pomagająca klientom w osiągnięciu najlepszych praktyk w zakresie zrównoważonego rozwoju, bezpieczeństwa, wydajności i produktywności poprzez studia wykonalności i indywidualne zalecenia dotyczące floty. W 2022 r. firma Sandvik i Rana Gruber przeprowadziły badanie Trans4Mine, w wyniku którego powstała proponowana podziemna flota BEV, obejmująca wiertnice, ładowarki, samochody ciężarowe, kotwiarki stropowe i wiertnice do długich odwiertów.
Gunnar Moe jest dyrektorem generalnym Rana Gruber i podkreśla, że pomoc Sandvik w planowaniu kopalni jest ceniona przez Rana.
"Lokalizacje, w których najlepiej jest umieścić stacje ładowania i warsztaty, to coś, w czym Sandvik może doradzić", mówi. "Mają ogromne kompetencje, jeśli chodzi o maszyny, konserwację i obsługę akumulatorów. Wiemy, że wystarczy jeden telefon, by Sandvik dostarczył nam wszystko, czego potrzebujemy. Bardzo to doceniamy".
Jonas Høgli jest operatorem wiertnicy w firmie Rana Gruber i obecnie obsługuje pierwszą akumulatorową wiertnicę elektryczną, Sandvik DL422iE. "Podobało mi się, że Sandvik przyjechał do Mo i Rana i nauczył nas obsługi wiertnicy", mówi Høgli. "W ten sposób otrzymaliśmy pełne wprowadzenie, zanim wdrożyliśmy wiertnicę do wydajności".
Høgli docenia także korzyści płynące z zastosowania akumulatora elektrycznego w przeciwieństwie do silnika wysokoprężnego. "Usunięcie spalin i fakt, że wiertarka jest o wiele bardziej przyjazna dla środowiska, to dla mnie jedne z najbardziej pozytywnych aspektów".
Dolina Dunderland
Złoża rudy żelaza w dolinie Dunderland, położone tuż za miastem górniczym Mo i Rana, mają ponad 200-letnią historię wydobycia. Rana Gruber AS została założona w 1937 roku przez A/S Sydvaranger i niemiecką Vereinigte Stahlwerke AG, a udziały należące do Niemców zostały przejęte przez państwo norweskie po zakończeniu II wojny światowej w 1945 roku. Pod koniec lat 80. firma przekształciła się w kopalnię eksportową, głównie ze względu na swoje specjalistyczne produkty, a w 1991 r. stała się prywatną własnością LNS Eiendom. Od 2016 r. Rana Gruber jest notowana na Giełdzie Papierów Wartościowych w Oslo.
Wiertnica Sandvik DL422IE jest pierwszą z dostarczonych maszyn BEV. Jest ona zasilana czterema oddzielnymi ogniwami baterii, które można wyjmować i wymieniać pojedynczo. W ten sposób konserwacja jest znacznie łatwiejsza, ponieważ prawdopodobieństwo awarii wszystkich czterech ogniw baterii w tym samym czasie jest bardzo niskie. Cztery ogniwa pracują z mocą 25 procent każde, co oznacza, że wiertarka może być nadal używana nawet bez jednego lub dwóch ogniw.
W ramach przygotowań do wprowadzenia nowej floty BEV, Rana Gruber i Sandvik zainicjowały program szkoleniowy dla nowych operatorów.
Ole Martin Røssvoll nadzoruje wiercenie operatorów w Rana Gruber i chwali symulatory szkoleniowe Digital Driller firmy Sandvik do szkolenia operatorów i konserwacji.
"Mamy zupełnie nowe narzędzie, które wprowadzi nas w nową erę cyfrowego uczenia się", mówi Røssvoll. "Możemy szkolić pracowników w zakresie obsługi szeregu maszyn, a symulacja pracy w kopalni w ten sposób zapewni nowym operatorom fantastyczny punkt wyjścia".
Røssvoll szybko podkreśla jakość wsparcia i czas reakcji ze strony Sandvik. "Nie musimy długo czekać na połączenie z technikiem Sandvik", mówi Røssvoll. "Bardzo szybko proponują dokładnie to, czego potrzebujemy, a wsparcie w całym procesie jest świetne".
Rana Gruber
Rana Gruber, z siedzibą w pobliżu Mo i Rana w północnej Norwegii, zatrudnia około 300 pracowników, a jej roczna zdolność produkcyjna wynosi 1,8 miliona ton metrycznych rudy żelaza, pochodzącej z pięciu złóż w dolinie Dunderland, z których większość to hematyt i magnetyt.
Firma oferuje również specjalistyczne produkty sprzedawane pod flagową marką Colorana®. Rana eksportuje prawie całą swoją produkcję do europejskich odbiorców.